พินัยกรรม เรื่องสำคัญของการวางแผนมรดก

การวางแผนการเงินอีกเรื่องที่เราไม่อาจมองข้ามไปได้เลย คือ เรื่องการวางแผนมรดกนั่นเอง คนส่วนใหญ่มักคิดว่าเรื่องการวางแผนมรดกนั้น น่าจะเป็นเรื่องของคนที่ร่ำรวย มีทรัพย์สมบัติมากมายเท่านั้น แต่ในความจริงแล้ว เรื่องมรดกเป็นเรื่องที่ทุกคน ไม่ว่าจะมีสมบัติมากหรือน้อยก็ควรวางแผน เพราะถือเป็นสิทธิ์โดยชอบตามกฎหมายของเราที่ต้องการยกทรัพย์สินของเราให้แก่ใครก็ได้ แม้แต่คนที่ไม่ได้เป็นสายเลือดเดียวกัน หรือเป็นญาติสนิทก็สามารถยกทรัพย์สินให้ได้เช่นกัน

ขั้นตอนสำคัญของการวางแผนมรดก คือ การทำพินัยกรรม พินัยกรรมจะถือเป็นคำสั่งเสียครั้งสุดท้ายว่าเราต้องการยกทรัพย์สินส่วนใดให้แก่ใครบ้าง การระบุโดยการเขียนไว้ในพินัยกรรมจะทำให้มั่นใจว่าทรัพย์สินจะตกทอดไปยังคนที่เราต้องการอย่างถูกต้องตามกฎหมายและครบถ้วน

ก่อนอื่น เราต้องพิจารณาว่า หากเราไม่ได้ทำพินัยกรรมไว้ ทรัพย์สินของเราจะถูกจัดสรรไปตามสัดส่วนที่กฎหมายกำหนดสู่ทายาทตามลำดับ ดังนี้

  1. บุตรและคู่สมรส
  2. บิดา มารดา
  3. พี่น้องร่วมบิดามารดาเดียวกัน
  4. พี่น้องร่วมบิดาหรือมารดาเดียวกัน
  5. ปู่ ย่า ตา ยาย
  6. ลุง ป้า น้า อา

หากเราไม่ต้องการให้ทรัพย์สินตกไปอยู่กับทายาทตามที่กฎหมายกำหนดข้างต้น แต่เราต้องการจัดสรรเอง เราควรเขียนหรือทำพินัยกรรมขึ้นมาในขณะที่ยังมีชีวิตอยู่

สำหรับขั้นตอนในการทำพินัยกรรมนั้น หากว่าไม่รู้ว่าจะเริ่มต้นที่ตรงไหน ให้เริ่มจากการลิสต์ทรัพย์สินทั้งหมดที่เรามีอยู่ขึ้นมาก่อน ไม่เพียงแต่ทรัพย์สินเท่านั้น แต่เราจะต้องจดรายการหนี้สินทั้งหมดของเราออกมาด้วย ในกรณีที่เราเสียชีวิต เงินในกองมรดกจะถูกนำไปจ่ายหนี้สินให้หมดสิ้นเสียก่อนจึงจะตกทอดแก่ทายาทโดยชอบธรรม

พินัยกรรมและผลบังคับใช้ตามกฎหมาย มี 4 ประเภท ดังนี้

  1. พินัยกรรมแบบธรรมดา การทำพินัยกรรมแบบนี้เป็นวิธีที่ง่ายที่สุด เหมาะสำหรับผู้ที่มีทรัพย์สินไม่มาก มีการจัดสรรมรดกแบบไม่ซับซ้อน เป็นการใช้แบบฟอร์มพินัยกรรมมาตรฐานที่คนส่วนใหญ่นิยมใช้กัน เพียงกรอกข้อมูลที่เว้นว่างไว้ในแบบฟอร์ม เช่น ชื่อ นามสกุล ที่อยู่ ชื่อทายาทผู้รับมรดก และสัดส่วน ชื่อผู้จัดการมรดก ชื่อผู้เก็บรักษาพินัยกรรม การทำพินัยกรรมแบบนี้ เจ้าของพินัยกรรมจะต้องลงลายมือชื่อหรือพิมพ์ลายนิ้วมือต่อหน้าพยานอย่างน้อย 2 คนพร้อมกัน ซึ่งพยานจะต้องไม่เป็นผู้ที่มีชื่อเป็นผู้รับมรดก
  2. พินัยกรรมแบบเขียนเองทั้งฉบับ การทำพินัยกรรมแบบง่าย ๆ ด้วยตัวเองสามารถทำได้ด้วยวิธีนี้เช่นกัน คือ ผู้ทำพินัยกรรมจะเป็นผู้เขียนข้อความทั้งหมดด้วยลายมือตัวเองจากนั้นให้ลงลายมือชื่อกำกับไว้ พินัยกรรมแบบนี้ไม่สามารถใช้วิธีพิมพ์ลายนิ้วมือหรือประทับตราได้ ซึ่งกฎหมายไม่ได้กำหนดให้พินัยกรรมในรูปแบบนี้ต้องมีพยานรับรู้
  3. พินัยกรรมแบบเอกสารฝ่ายเมือง พินัยกรรมยังสามารถขอทำได้ ณ ที่ว่าการเขตหรืออำเภอ ผู้อำนวยการเขตหรือนายอำเภอจะเป็นผู้จดรายละเอียดต่าง ๆ ที่ผู้ทำพินัยกรรมต้องการให้มีอยู่ในพินัยกรรม จากนั้นจะมีการอ่านทวนให้ฟัง เมื่อแน่ใจแล้ว ทั้งผู้ทำพินัยกรรม พยานอย่างน้อย 2 คน และผู้อำนวยการเขตหรือนายอำเภอจะต้องลงลายมือชื่อกำกับไว้ในพินัยกรรมฉบับนั้น
  4. พินัยกรรมแบบเอกสารลับ สำหรับผู้ที่ต้องการทำพินัยกรรมแบบลับสามารถทำได้โดยการปิดผนึกและลงลายมือชื่อกำกับตรงรอยที่ปิดผนึกของพินัยกรรมที่ทำไว้เรียบร้อยแล้ว แล้วนำพินัยกรรมที่ปิดผนึกแล้วนั้นไป ณ ที่ว่าการเขตหรืออำเภอพร้อมพยานอย่างน้อย 2 คน จากนั้นจึงให้ผู้อำนวยการเขตหรือนายอำเภอ รวมถึงพยานลงลายลายมือกำกับไว้บนซองพินัยกรรมด้วย

ก่อนทำพินัยกรรม เราควรศึกษาข้อมูลและรายละเอียดของการทำพินัยกรรม แต่หากเราไม่มั่นใจ สามารถปรึกษาทนายเพื่อขอคำแนะนำอย่างถูกต้อง เพื่อให้แน่ใจว่า พินัยกรรมจะมีผลตามกฎหมาย และทรัพย์สินที่เป็นมรดกของเราจะถูกจัดสรรตามที่เราตั้งใจไว้

การวางแผนมรดกด้วยการทำพินัยกรรมไว้ตั้งแต่เนิ่น ๆ ถือเป็นเรื่องที่ดี แต่สิ่งที่ไม่ควรลืมก็คือ เราควรนำพินัยกรรมมาปรับปรุงรายละเอียดให้ทันสมัยอยู่เสมอ เพราะเมื่อเวลาผ่านไป เราอาจมีทรัพย์สินเพิ่มขึ้น หรือมีสถานะในครอบครัวที่เปลี่ยนไป เช่น มีลูกเพิ่ม หรือ หย่าร้าง เป็นต้น

สิ่งสำคัญอีกเรื่องของการทำพินัยกรรมก็คือ เราควรบอกคนใกล้ชิด เช่น คู่สมรสหรือบุตร ให้พวกเขาทราบว่า พินัยกรรมที่เราทำขึ้นนั้น ทำขึ้นเมื่อไร และถูกจัดเก็บไว้ที่ใด เมื่อถึงวันที่จำเป็นต้องหยิบพินัยกรรมขึ้นมาใช้ จะได้ไม่เกิดปัญหาวุ่นวาย เพราะพินัยกรรมที่เขียนขึ้นมานั้น หากไม่มีใครหามันพบ ก็เท่ากับว่า พินัยกรรมนั้นไม่มีอยู่จริง และทรัพย์สินจะต้องถูกจัดสรรไปสู่ทายาทตามที่กฎหมายกำหนด ซึ่งอาจไม่เป็นไปตามเจตนารมณ์ของผู้ทำพินัยกรรมก็ได้

ที่มา : Shopsmart Finance

ผลิตภัณฑ์ที่คุณอาจสนใจ

ประกันตลอดชีพ | iProtectS

คุ้มค่า ซื้อครั้งเดียว จ่าย 10 ปี คุ้มครองทั้งชีวิต ดาวน์โหลดโบรชัวร์ นัดหมายผู้เชี่ยวชาญ

ประกันออมทรัพย์ | iGen

ปีนี้ ลดภาษีด้วยประกันชีวิต และยังได้ออมด้วย กับ iGen ดาวน์โหลดโบรชัวร์ นัดหมายผู้เชี่ยวชาญ

ประกันคุ้มครองชีวิตและอุบัติเหตุ | iFine

นอกจากคุ้มครองชีวิตแล้วยังคุ้มครองอุบัติเหตุ เพราะเรื่องไม่คาดคิดอาจะเกิดขึ้นได้ ดาวน์โหลดโบรชัวร์ นัดหมายผู้เชี่ยวชาญ